گرامر ضمایر

📘 AZMOONCITY GRAMMAR MASTER

ضمایر در زبان انگلیسی

در این درس با مفهوم ضمیر، ضمایر فاعلی و مفعولی، شخص، تعداد، جنسیت، ترکیب اسم و ضمیر، جایگاه مفعول، ضمایر مفردِ they، ضمایر مصنوعی و کاربرد ضمایر در افعال عبارتی آشنا می‌شوی.

01

ضمیر چیست؟

What Is a Pronoun?

ضمیر کلمه‌ای است که می‌تواند به جای یک اسم یا عبارت اسمی قرار بگیرد. از ضمیر استفاده می‌کنیم تا مجبور نباشیم یک اسم را بارها تکرار کنیم.

Sarah is a teacher. She works at a school.
سارا معلم است. او در یک مدرسه کار می‌کند.
💡 در جمله دوم، She به جای Sarah آمده است.

اسم یا عبارت اسمی‌ای که ضمیر به آن اشاره می‌کند، معمولاً مرجع ضمیر نامیده می‌شود.

02

ویژگی‌های ضمایر

Pronoun Features

برای انتخاب ضمیر مناسب باید به چند ویژگی مهم توجه کنیم:

🎯 نقش دستوری / Case

ضمیر در جمله فاعل است یا مفعول؟

I me we us

👤 شخص / Person

اول شخص، دوم شخص یا سوم شخص؟

I you he

🔢 تعداد / Number

مرجع ضمیر مفرد است یا جمع؟

he they

⚥ جنسیت / Gender

در بعضی ضمایر، جنسیت یا غیرانسان بودن مشخص می‌شود.

he she it they
نکته: در انگلیسی امروزی، they می‌تواند برای یک فرد نیز استفاده شود؛ به‌ویژه زمانی که جنسیت فرد مشخص نیست یا گوینده نمی‌خواهد آن را بیان کند.
03

ضمایر فاعلی و مفعولی

Subject and Object Pronouns

ضمیر فاعلی معمولاً در جایگاه فاعل قرار می‌گیرد؛ یعنی کسی یا چیزی که عمل را انجام می‌دهد. ضمیر مفعولی بعد از فعل متعدی یا حرف اضافه قرار می‌گیرد.

Subject Object معنی
Imeمن
youyouتو / شما
hehimاو، مذکر
sheherاو، مؤنث
ititآن / آن چیز
weusما
theythemآن‌ها
She called me.
او با من تماس گرفت.
I told him the truth.
من حقیقت را به او گفتم.
⚠️ She فاعل است؛ اما me و him در جایگاه مفعول قرار گرفته‌اند.

ترکیب چند ضمیر

You and I are friends.
من و تو دوست هستیم.
The teacher spoke to you and me.
معلم با من و تو صحبت کرد.
✕ نادرست در نقش فاعل رسمی: You and me are friends.
✓ درست: You and I are friends.
04

شخص، تعداد و جنسیت

Person, Number and Gender

اول شخص

فرد یا افرادی که صحبت می‌کنند.

I we

دوم شخص

فرد یا افرادی که با آن‌ها صحبت می‌کنیم.

you

سوم شخص

فرد یا افرادی که درباره آن‌ها صحبت می‌کنیم.

he she it they

تعداد

ضمیر باید با مفرد یا جمع بودن مرجع هماهنگ باشد.

student → he/she students → they
The student arrived. He sat down.
دانش‌آموز رسید. او نشست.
The students arrived. They sat down.
دانش‌آموزان رسیدند. آن‌ها نشستند.
Someone left their phone here.
یک نفر تلفنش را اینجا جا گذاشته است.
05

اسم، ضمیر و تعیین‌کننده‌ها

Nouns, Pronouns and Determiners

تعیین‌کننده‌ها یا Determiners معمولاً قبل از اسم قرار می‌گیرند و آن را مشخص می‌کنند. اما نمی‌توان آن‌ها را مانند اسم، مستقیماً قبل از ضمیر شخصی قرار داد.

The student is ready.
آن دانش‌آموز آماده است.
He is ready.
او آماده است.
✕ نادرست: The he is ready.
✓ درست: The student is ready. یا He is ready.

ترکیب اسم و ضمیر

Alex is tall.
الکس قدبلند است.
He is tall.
او قدبلند است.
✕ نادرست: He Alex is tall.
ضمیر و اسم نباید بدون ساختار درست، یک جایگاه دستوری را هم‌زمان اشغال کنند.

جایگاه مفعول

The manager called me.
مدیر با من تماس گرفت.
She spoke to him.
او با او صحبت کرد.
06

ضمیرهای مفردِ they و ضمایر مصنوعی

Singular They and Dummy Pronouns

They با معنای مفرد

در انگلیسی امروزی، they، them و their گاهی برای اشاره به یک فرد استفاده می‌شوند؛ مخصوصاً وقتی جنسیت فرد نامشخص است.

Someone forgot their bag.
یک نفر کیفش را جا گذاشته است.

ضمیرهای مصنوعی

بعضی وقت‌ها it یا there در جمله به اسم مشخصی اشاره نمی‌کنند و بیشتر برای کامل شدن ساختار جمله به کار می‌روند.

It

برای زمان، آب‌وهوا و بعضی ساختارهای غیرشخصی.

It is one o’clock.
ساعت یک است.

There

برای بیان وجود داشتن چیزی.

There are two books on the desk.
دو کتاب روی میز وجود دارد.
07

ضمایر و افعال عبارتی

Pronouns and Phrasal Verbs

بعضی افعال عبارتی جداشدنی هستند. وقتی مفعول اسم باشد، می‌توان اسم را در دو جایگاه قرار داد؛ اما اگر مفعول ضمیر باشد، ضمیر معمولاً باید بین فعل و بخش دوم فعل عبارتی بیاید.

Please turn off the light.
لطفاً چراغ را خاموش کن.
Please turn the light off.
لطفاً چراغ را خاموش کن.
Please turn it off.
لطفاً آن را خاموش کن.
⚠️ در این ساختار، این جمله نادرست است: Please turn off it.

فعل عبارتی جدانشدنی

در افعال عبارتی جدانشدنی، مفعول بعد از کل عبارت قرار می‌گیرد.

We looked after him.
ما از او مراقبت کردیم.
She looked after the child.
او از کودک مراقبت کرد.
08

مرجع ضمیر

Pronoun Reference

مرجع ضمیر، اسم یا عبارت اسمی‌ای است که ضمیر به آن اشاره می‌کند. ضمیر باید از نظر شخص، تعداد و در موارد لازم جنسیت با مرجع خود هماهنگ باشد.

Daniel arrived late because he missed the bus.
دنیل دیر رسید چون اتوبوس را از دست داده بود.
✓ مرجع he در این جمله، Daniel است.
The students finished the project, and they submitted it.
دانش‌آموزان پروژه را تمام کردند و آن را تحویل دادند.
The cat was sick, so they took it to the vet.
گربه بیمار بود، بنابراین آن را نزد دامپزشک بردند.
قبل از انتخاب ضمیر از خودت بپرس: ضمیر به چه کسی یا چه چیزی اشاره می‌کند؟ مفرد است یا جمع؟ و چه نقشی در جمله دارد؟

🧠 ضمایر در یک نگاه

Case فاعل / مفعول
Person اول / دوم / سوم
Number مفرد / جمع
Reference مرجع ضمیر

ضمیر باید در جایگاه درست قرار بگیرد و با مرجع خود هماهنگ باشد. تفاوت بین شکل‌های فاعلی و مفعولی را همیشه بررسی کن.

✓

آزمون نهایی ضمایر

Final Pronouns Check
1. ___ called me yesterday.
2. The teacher spoke to ___.
3. Please turn ___ off.
4. Someone forgot ___ bag.
5. ___ are two books on the table.
6. ___ and I are classmates.
7. The manager called ___.
8. Please take ___ off.
آزمون‌سیتی
AZMOONCITY
مرجع تخصصی یادگیری گام‌به‌گام زبان انگلیسی

آموزش زبان انگلیسی، مسیر یادگیری، بازی‌های تعاملی، ابزارهای هوشمند و آزمون‌های تخصصی؛ در یک تجربه آموزشی مدرن و لذت‌بخش.

✦
ابزار هوشمند آزمون‌سیتی پیشی — آزمون‌ساز هوشمند انگلیسی آزمون انگلیسی خودت را هوشمندانه بساز
←
همراه آزمون‌سیتی باشید تازه‌ترین آموزش‌ها، بازی‌ها و ابزارهای زبان
◎ Instagram @azmooncity
© 2026 آزمون‌سیتی — تمامی حقوق محفوظ است
AZMOONCITY
پیمایش به بالا